Jong en schulden, wat kun je doen?

Wat is een schuld?

Een schuld is geld dat je leent maar (nog) niet hebt. Dat is op zich niet gek. Veel mensen doen het. Bijvoorbeeld om een huis of een auto te kopen. Dan sluiten ze een lening af en maken duidelijke afspraken hoe ze hun schuld gaan terugbetalen. Soms kan het dus een goede oplossing zijn. Een schuld wordt pas een probleem als je die niet kunt terugbetalen.

Heb je veel schulden? Dan gaat een groot deel van je salaris dus naar het afbetalen daarvan. En houd je weinig over om andere leuke dingen van te doen. Dat is natuurlijk zonde. Verderop lees je hoe je van je schulden afkomt en hoe je ze voorkomt.

Welke soorten schulden zijn er?

Er zijn veel soorten schulden. Jongeren krijgen vooral te maken met rood staan, studieschuld, telefoonschulden, schulden bij familie of vrienden en betalingsachterstanden.

Rood staan

Ben je 18 jaar of ouder? En heb je een betaalrekening? Dan kun je met de bank afspreken dat je er rood op mag staan. Dat betekent dat je meer geld uitgeeft dan erop staat. De bank bepaalt tot welk bedrag je zo maximaal kunt lenen. Over het bedrag dat je tekortkomt, betaal je rente. Die is vaak hoog. Sta je vaak rood? Dan betaal je dus best wat extra kosten. En hoe meer je rood staat, hoe moeilijker het is om te zorgen voor een positief saldo.

Studieschuld

Als je gaat studeren, dan kun je een studielening aanvragen bij DUO. Zo kun je bijvoorbeeld de kosten van je studieboeken en studentenkamer betalen. Ben je afgestudeerd? Dan ga je waarschijnlijk meer verdienen en kun je die schuld afbetalen. Je betaalt een lage rente en hoeveel je moet aflossen, hangt af van je inkomen. Maar er zijn ook nadelen: een studieschuld heeft bijvoorbeeld invloed op hoeveel hypotheek je kunt krijgen.
Lees meer over het terugbetalen van een studieschuld

Telefoonschulden

Onder jongeren is een schuld bij telefoonproviders geen uitzondering. Sluit je vaak een nieuw abonnement af en kies je dan steeds een nieuw en duur model? Dan heb je per maand flinke kosten. En je zit meestal lang aan zo’n abonnement vast. Gelukkig gaat een telefoon best lang mee. Heb je je telefoon afbetaald? Kies daarna voor sim only. Je abonnementskosten zijn dan veel lager.
Lees meer over jongeren en mobiele telefoons

Schulden bij familie of vrienden

Het lijkt makkelijk: even wat geld lenen bij een bekende. Maar kun je het bedrag niet terugbetalen zoals je hebt afgesproken? Dan kan het contact ongemakkelijk worden. En dat wil je natuurlijk niet bij mensen die graag mag en vaak ziet.

Betalingsachterstanden

Betaal je een rekening niet op tijd? Zoals je telefoonabonnement of zorgverzekering. Dan heb je een betalingsachterstand. Je moet het bedrag zo snel mogelijk terugbetalen. Hoe langer je wacht, hoe dichterbij de volgende betaling is. En dan moet je veel geld in 1 keer betalen. Ben je bang voor een betalingsachterstand? Neem dan zo snel mogelijk contact op met de organisatie. Dan kunnen jullie samen een oplossing bedenken.

Zo kom je van je schulden af

Schulden hebben is geen schande. Maar het geeft wel stress. En dan is het lastig om te bepalen waar je moet beginnen. Gelukkig hoef je het niet alleen uit te zoeken. Met dit stappenplan kun je meteen aan de slag en krijg je rust in je financiën.

1. Maak een overzicht

   Inzicht krijgen in je situatie kan al rust geven. Schrijf dit op:

   • Bij wie je schulden hebt.
   • Hoeveel je per bedrijf of persoon moet terugbetalen.
   • Of je rente betaalt en hoeveel.
   • Of er een uiterste betaaldatum is.

2. Spreek een betalingsregeling af

   Neem contact op met de organisatie of persoon waar je een schuld hebt. Vraag of je een betalingsregeling af kunt spreken. Je betaalt de schuld dan in kleine stukjes terug. Zo’n regeling is fijn voor jou, want zo weet je precies waar je aan toe bent. En de kans wordt groter dat je de hele schuld kunt terugbetalen. Dat is dan weer fijn voor de partij waar je de schuld hebt.

3. Vraag hulp

   Je staat er niet alleen voor. Praat met een vriend, familielid of vertrouwenspersoon op school. En wees eerlijk tegen je ouders. Zij zoeken vast liever met jou naar een oplossing dan dat er ineens een deurwaarder op de stoep staat. Of neem contact op met organisaties die je gratis en soms ook anoniem kunnen helpen. Bijvoorbeeld:

   • Geldfit.nl: direct hulp bij geldzorgen, ook via chat.
   • Nibud.nl: budgetadvies en tools speciaal voor jongeren.
   • Gemeentelijke schuldhulpverlening: zoek via de website van jouw gemeente.

Wat moet je weten over BKR?

Het Bureau Krediet Registratie (BKR) houdt bij welke leningen en kredieten je hebt. Leen je in de toekomst geld? Bijvoorbeeld voor een huis of auto. Dan checkt de bank of verzekeraar bij BKR welke schulden je hebt. En of je ergens een betalingsachterstand hebt of hebt gehad. Het is dus goed om te weten welke informatie BKR van jou heeft.

Wat registreert het BKR?

Financiële instellingen moeten van de wet aan het BKR doorgeven als je ergens een lening afsluit. Dit staat in de BKR-registratie:

• leningen, zoals persoonlijke leningen en doorlopende kredieten
• hypotheken
• creditcards met gespreid terugbetalen
• rood staan vanaf € 500
• huurkoop, zoals een telefoon op afbetaling van € 250 of meer
• leasecontracten, bijvoorbeeld voor een auto

Een negatieve BKR-registratie

Als je vaak te laat betaalt of een schuld niet aflost, dan krijg je een negatieve BKR-registratie. Die registratie blijft 5 jaar staan, ook als je de schuld hebt afgelost. Heb je fraude gepleegd? Bijvoorbeeld door onjuiste informatie te geven bij het afsluiten van een lening. Dan blijft dat zelfs 8 jaar zichtbaar.

Een negatieve BKR-registratie maakt het moeilijker om later een lening of hypotheek te krijgen. Wil je weten wat er op jouw naam staat? Bekijk je eigen BKR-registratie gratis via mijnkredietregistratie.nl.

Extra geld nodig?

Wat geld bijverdienen helpt. Met een bijbaantje of klusjes voor je ouders is de kans groter dat je uit de schulden blijft.

Meer over bijbaantjes

Tips om schulden te voorkomen

Voorkomen is altijd beter dan genezen. Met deze tips houd jij grip op je geldzaken.

1. Maak een budget met de 50/30/20-regel

   • 50% voor vaste lasten (zorgverzekering, abonnementen)
   • 30% voor leuke uitgaven (uit eten, kleding, uitjes)
   • 20% voor sparen of schulden aflossen

   Gebruik de gratis budgettools op Nibud.nl.

2. Bouw een noodfonds op

   Zet minimaal 1 een maandsalaris apart voor onverwachte uitgaven. Zo hoef je niet te lenen als er iets misgaat.

3. Check je abonnementen

   Streamingdiensten, apps, sportschool… Je betaalt er kleine bedragen voor die samen flink optellen. Zet eens op een rij welke abonnementen je hebt en schrap wat je niet gebruikt.

4. Voorkom impulsaankopen

   Wil je iets heel graag kopen? Wacht 24 uur. Wil je het daarna nog steeds? Dan is het misschien de moeite waard. Zo niet, dan heb je geen onnodige uitgave gedaan.