Hoe boskoffie de natuur in El Salvador beschermt

747x bekeken

Koffie die zo verbouwd wordt dat de biodiversiteit wordt beschermd. Kan dat? Ja, dat bewijst het ‘boskoffieleverancier’ Casal. Het bijna 150 jaar oude koffiebedrijf uit El Salvador verbouwt koffie onder de bladeren van inheemse boomsoorten. Het is – indirect - een van de beleggingen van het pas gestarte ASN Biodiversiteitsfonds.

In El Salvador zijn het voornamelijk familiebedrijven die koffie verbouwen. Boerenfamilies die generaties lang ervaring hebben met het verbouwen van koffieplanten, het plukken van koffiebessen en het bewerken tot koffieboon. Deze families weten als geen ander wat de natuur nodig heeft om ook toekomstige generaties koffieboeren een goed bestaan te kunnen bieden.

Boslandbouw

Een van die familiebedrijven is Casal, actief in het westen van El Salvador en geleid door Miguel Menéndez. Bijna anderhalve eeuw geleden werd het bedrijf door zijn opa opgericht. In die bijna anderhalve eeuw is het familiebedrijf uitgegroeid tot een koffie-exportbedrijf met klanten in Europa, de VS, Japan en Australië. 

Het familiebedrijf van Menéndez omvat inmiddels een groot deel van de koffieketen: van de 255 hectare bosgrond op acht boerderijen tot de verwerking van de oogst van koffiebes naar koffieboon in een eigen moderne fabriek, de beneficio Piedra Grande. Een deel van de bonen wordt zelf gebrand en lokaal onder eigen merk verkocht. Het grootste deel gaat als ongebrande bonen in balen van bijna 50 kilo naar het buitenland. De bonen van Casal zijn gewild, vanwege de smaak en de duurzame aanpak van het bedrijf. Steeds meer klanten raken bekend met de voordelen van ‘boskoffie’ ten opzichte van laag gelegen koffieplantages in de zon.

Oeps! Geen video

Je kunt de video over dit onderwerp niet kijken omdat je een vereiste cookie hebt uitgeschakeld. Toch zien?
Kies een andere cookie-instelling
Of kijk deze video op youtube.com

Biodiversiteit beschermd

Het koffiebos legt CO2 vast en beschermt de biodiversiteit. Kunstmest is overbodig dankzij het onaangetaste ecologische ecosysteem. Daar scharrelen talloze vogelsoorten, reptielen, kleine zoogdieren en insecten rond tussen de inheemse boomsoorten. Maar de grootste bijdrage aan de natuur leveren de met bomen omringde koffieplanten aan het grondwaterbeheer. Het bos voorkomt bodemerosie en laat natuurlijke plekken in stand waar water zich kan verzamelen. Met zijn rijke humuslaag vormt het ook nog eens een natuurlijk filter dat regenwater zuivert.

El Salvador bestaat nog maar voor minder dan 13 procent uit bossen, en slechts een klein deel daarvan is oerwoud. Doordat koffieboeren als Casal met hun boslandbouw een goed rendement halen uit het bewaken van de biodiversiteit, zijn ze een fantastische buffer tegen verdere ontbossing. En dat maakt El Salvador (nummer 20 op de lijst met koffieboonproducerende landen) een bijzonder koffieland tussen zijn Latijns-Amerikaanse concurrenten: de meeste koffie die er wordt verbouwd, groeit in de schaduw.

Buffer voor het tropisch woud

Ook een deel van de percelen van Casal fungeert letterlijk als beschermende zone voor de natuur. Ze grenzen aan het natuurreservaat en nationaal park El Imposible, waar 500 vogelsoorten in een bedreigd tropisch droog woud leven. Rond de 80 procent van het Salvadorese oerwoud is op een vergelijkbare manier omgeven door boslandbouw.

Casal verbouwt zijn koffie op een redelijk grote hoogte van tussen de 1300 en 1700 meter. Dat zorgt ervoor dat de bonen zich langzamer ontwikkelen tot de specifieke smaken waar kenners naar op zoek zijn. Dat, gevoegd bij het oog voor duurzaamheid en goed werkgeverschap voor de 200 mensen die de familie Menéndez in het hoogseizoen van inkomen voorziet, zorgt ervoor dat Casal zijn koffie als premium product kan vermarkten. Menéndez belooft bovendien dat zijn koffie traceerbaar is, van de boom tot het koffiekopje.

Hergebruik van warmte

Voor zijn familiebedrijf Casal heeft Menéndez de afgelopen jaren een eigen fabriek opgebouwd, waar de bonen met moderne technieken op een duurzame manier worden gewassen en gedroogd. Bij het drogen van de koffiebonen gebruikt Casal bijvoorbeeld de warmte die vrijkomt bij het verbranden van de schillen en omgevallen bomen uit het koffiebos. Ook beheert zijn bedrijf een eigen zaadbank, met koffiesoorten die niet alleen nu goed gedijen, maar ook bestand zijn tegen de klimaatverandering die ook in El Salvador aan de gang is.

Voor de investeringen in installaties en nieuwe aanplant zocht Menéndez financiering bij een plaatselijke bank (Banco Hypothecario), een partner van eco.business Fund. Dit Duitse impactinvesteringsfonds is weer een van de beleggingen van het ASN Biodiversiteitsfonds. Het eco.business Fund richt zich op bedrijven die bij de productie van voedsel rekening houden met het behoud van biodiversiteit en het tegengaan van klimaatopwarming. Het fonds investeert niet rechtstreeks in dit soort bedrijven maar verstrekt leningen aan lokale organisaties die op hun beurt het geld weer uitlenen aan projecten en bedrijven die passen bij de biodiversiteitsdoelstellingen. Sinds de start in 2014 groeide de portefeuille naar een portfolio met een waarde van in 2021 inmiddels ruim 430 miljoen euro.

Schoonste fabriek

Dankzij de financiering van Banco Hypothecario (mogelijk gemaakt door het eco.business Fund) kon Menéndez alle investeringen doen om klaar te zijn voor internationale expensie. In een interview op YouTube vertelt hij trots hoe inkopers van de beste koffie uit de VS, Zweden en Engeland hem weten te vinden. ‘Dit is nu de schoonste fabriek van El Salvador horen we van de klanten die onze fabriek bezoeken.’

Menéndez leert Salvadorianen wat kwaliteitskoffie is, niet alleen qua smaak maar ook qua productie. ‘We behandelen de natuurgebieden met respect. Omdat het hier maar zes maanden per jaar regent, hebben we de bossen nodig. Voor onze koffie, maar ook voor de drinkwatervoorziening van al mijn landgenoten. Het is extreem belangrijk dat we zoveel mogelijk bos weten te behouden.’

Welk geld: ASN Biodiversiteitsfonds
Hoeveel: € 2 miljoen (investering wordt geleidelijk uitgebreid)
Projecten: ruim 25 financiële partners in 10 Latijns-Amerikaanse en Afrikaanse landen
Status: gestart in 2014
Doel: via financieringen in bosbouw en akkerbouw de biodiversiteit beschermen
Impact: sinds de oprichting heeft het eco.business Fund de biodiversiteit van 430.000 hectare bos en akkers beschermd

Delen op:

Dit vind je misschien ook interessant: